رنگهاي اصلي
رنگ اصلي ، رنگي است كه به صورت مستقل وجود دارد و نمي توان آن را از تركيب رنگهاي ديگر ساخت.
رنگهاي اصلي عبارتند از : زرد ، قرمز و آبي اين رنگها سه جنبهي اساسي و اوليه را نشان مي دهند كه عبارتند از گرماي قرمز ، سرماي آبي ، سرزندگي زرد.
رنگهاي فرعي
رنگهاي فرعي از تركيب حداقل دو رنگ اصلي ، به وجود ميايند. اين رنگ ها عبارتند از : سبز ( تركيبي از آبي و زرد ) ، نارنجي ( تركيبي از قرمز و زرد ) و بنفش و سري ارغواني ( تركيبي از قرمز و آبي ).
رنگهاي خنثي
رنگ هاي خنثي رنگهايي هستند كه از تركيب رنگهاي ديگر به وجود ميآيند و ميتواند اثرات مثبت يا منفي داشته باشند. رنگهاي سفيد ، سياه ، خاكستري ، بژ و قهوهاي از جمله رنگهاي خنثي هستند.
رنگ هاي داغ
بهترين نمونهي رنگ داغ ، قرمز خاصي است كه با هيچ رنگي مخلوط نشده است و در قويترين حالت خود قرار دارد.
رنگ داغ بسيار جلب توجه مي كند و به طرح ، حالت برجستهاي مي دهد.
رنگ داغ ، يك رنگ گرم ، قوي و تهاجمي است. هم چنين با قدرتي كه دارد ، سيستم عصبي انسان را تحريك مي كند.
رنگ هاي يخ
رنگ يخ ، يخبندان و برف را به خاطر ميآورد و احساساتي كه به وسيلهي آن ايجاد ميشود ، در مقابل احساساتي است كه رنگ داغ ايجاد مي كند. اين رنگ ، به رنگ آبي اشاره دارد كه روشنايي بسيار دارد.
وقتي رنگ گرم و سرد در كنار هم قرار ميگيرند ( مانند آتش و يخ ) ، حالت نوسان ايجاد ميكنند يعني احساسهاي متفاوتي را در ما به وجود ميآورند.
رنگهاي گرم
به رنگ هاي واقع در بين دو طيف نوري زرد و نارنجي ، رنگ هاي گرم ميگويند.
همهي اين رنگ ها داراي رنگ قرمز هستند ، مانند قرمز ، نارنجي ، زرد - نارنجي ، زرد.
اين رنگ ها در تركيبشان ، رنگ زرد و قرمز دارند كه احساسات گوناگوني را به وجود ميآورند.
رنگهاي گرم ، داراي طولانيترين طول موج هستند ، به همبن دليل ديدن آنها ، انرژي بيشتري نياز دارد.
رنگهاي گرم هيجانآور و نشاط انگيز هستند و به احساسات و هيجانات ، شدت ميدهند و طرحهاي رنگي گرم و دوستانه اي را به وجود مياورند.
رنگهاي گرم زنده و درخشان هستند و بيشتر به چشم ميزنند. اين رنگها در طراحي به رنگهاي " نزديك " معروف هستند. زيرا باعث ميشوند اشياء نزديكتر از فاصله واقعيشان به نظر برسند.
گرماي اين رنگها ، مانند غروب بر محيط اطراف ميتابد و آن را تحت تسلط خود در ميآورد.
رنگهاي سرد
رنگ آبي ، اساس رنگهاي سرد است. اين رنگها به خاطر اضافه شدن رنگ زرد به تركيبشان از رنگهاي يخي جدا ميشوند.
رنگهاي قرار گرفته بين دو طيف نوري سبز و بنفش را رنگهاي سرد مينامند.
رنگهايي مانند زرد - سبز ، آبي - سبز ، آبي فيروزهاي و سبز خالص ، جزء رنگهاي سرد هستند و در طبيعت ديده ميشوند. اين رنگها احساس طراوت و تازگي به ما ميبخشند.
رنگهاي سرد ، ميزان فعاليتهاي بدن را پايين ميآورند و آرام بخش و تسكين دهنده هستند.
رنگهاي سرد در طراحي به رنگهاي " دور " معروفند. زيرا باعث ميشوند اشياء دورتر از فاصله واقعيشان ديده شوند. همين ويژگي رنگهاي سرد باعث ميشود كه فضاها را بزرگتر و متعادلتر نشان دهند.
رنگهاي روشن
رنگهاي روشن ، ملايم كمرنگ ترين رنگها هستند. آن ها روشني خود را از نبود رنگ قابل مشاهده در تركيبشان ميگيرند و تقريبا شفاف هستند. وقتي روشني رنگها زياد ميشود ، تفاوت بين رنگهاي مختلف كم ميشود.
رنگهاي روشن محيط را بزرگتر نشان ميدهند و به فرد احساس نشاط ، سكوت ، آرامش و روشني ميبخشند.
رنگهاي تيره
رنگهاي تيره رنگهايي هستند كه در تركيبشان رنگ سياه وجود دارد. اين رنگها فضا را كوچكتر نشان ميدهند.
رنگهاي تيره داراي قدرت تاثيرگذاري بالايي هستند. اين رنگها در بافتهاي گوناگون مانند چرم ، پارچه و وسايل منزل ، يك اثر به ياد ماندني به وجود ميآورند و نشان دهندهي ثروت و مقام اجتماعي بالا هستند.
تركيب رنگهاي تيره و روشن يك روش معمول براي نشان دادن تضادها و تفاوتها در طبيعت است ، مانند شب و روز.
رنگهاي بي رمق
ملايمترين و لطيفترين رنگها ، رنگهاي بي رمق هستند كه در تركيبشان حداقل 65 درصد رنگ سفيد وجود دارد. رنگهاي بي رمق شامل رنگهاي شيري ، آبي كم رنگ و صورتي هستند كه ملايمت و نرمي را نشان ميدهند.
از آن جايي كه اين رنگها آرام بخش ميباشند ، معمولا از آنها براي فضاهاي داخلي استفاده ميشود.
رنگهاي درخشان
رنگ درخشان رنگي است كه در تركيب آن از رنگ خاكستري يا سياه استفاده نشده است. انواع رنگهاي آبي ، قرمز ، زرد و نارنجي رنگ هايي با درخشندگي كامل هستند.
رنگهاي درخشان ، زنده و شفاف هستند و جلب توجه ميكنند. احساس شادي و نشاطي كه اين رنگها به وجود ميآورند ، براي استفاده در بستهبنديها ، مد و تبليغات بسيار مناسب است.
رنگهاي كروماتيك
بين رنگهاي قرمز ، زرد ، آبي ، سبز و ... از يك سو و رنگهاي سفيد ، سياه و خاكستري از سوي ديگر تفوات وجود دارد. به رنگهايي كه در طيف رنگي ميباشند ، كروماتيك ميگويند. رنگهاي كروماتيك بسيار زياد هستند كه مهمترين آن ها ، رنگهاي اصلي ( زرد ، قرمز و آبي ) ميباشند.
رنگهاي اكروماتيك
كيفيتي كه در اغلب رنگها وجود دارد ، در رنگ هاي سفيد ، سياه و خاكستري وجود ندارد. به اين سه رنگ ه فاقد رنگ هستند ، رنگ اكروماتيك ميگويند. رنگ سفيد در واقع رنگ نيست ، بلكه عدم وجود رنگ است.
رنگهاي مكمل
رنگهاي مكمل مقابل يكديگرند. اين رنگها كه در چرخه رنگ در برابر يكديگر قرار دارند ، در كنار هم نمايي چشمگير و متعادل ايجاد ميكنند. اين رنگها از يك خانواده نميباشند و بيشترين تفاوت را با هم دارند.
هنگامي كه رنگهاي مكمل را با هم تركيب ميكنيم ، رنگ خاكستري به وجود ميآيد. چشم انسان بعد از ديدن يك رنگ ، نياز دارد تا رنگ تكميل كنندهي آن را هم ببيند. نارنجي و آبي ، قرمز و سبز ، بنفش و زرد رنگهاي مكمل هستند.
تهیه و گردآوری :: گروه تحریریه پرداد
كتاب :: روانشناسی رنگ ها
مولف :: منيره دانايي